تبلیغات
نانو تكنولوژی - نانو در دانشگاه
چهارشنبه 30 دی 1388

نانو در دانشگاه

   نوشته شده توسط: اریا رحمانی    


تعریف رشته و مقطع مربوطه

نام رشته: نانوتكنولوژی پزشكی                مقطع: كارشناسی ارشد (M.S.)

نام رشته به زبان انگلیسی: Medical Nanotechnology

تعریف رشته:

نانوتكنولوژی عبارت است از تحقیق و توسعه فناوری در سطح اتم و مولكول‌ها در اندازه‌هایی در حدود 100-1 نانومتر جهت دستیابی به درك اساسی از پدیده‌ها و مواد در سطح نانو و ساخت و استفاده از ساختارها و وسایل و سیستم‌هایی كه دارای ویژگیها و عملكرد جدید به دلیل داشتن اندازه‌های كوچك می‌باشند.

در بخشی از نانوتكنولوژی كه تحت عنوان نانوتكنولوژی مرطوب نامیده می‌شود به مطالعه و بررسی سیستم‌های زیست محیطی در مقیاس نانومتری پرداخته می‌شود. نانوتكنولوژی پزشكی در این بخش قرار دارد. این شاخه از علم وابسته به چندین رشته از جمله فیزیك، مهندسی شیمی، زیست شناسی و... می‌باشد. در حقیقت نانوتكنولوژی پزشكی فكن بكارگیری تدابیر نانوتكنولوژی در حیطه پزشكی است كه در آن در حیطه سلامت به موضوعاتی نظیر سیستم‌های نوین دارورسانی، داروهای هوشمند، روشهای تشخیص بیماریها، معرفی محصولات و تجهیزات جدید پزشكی نظیر نانوروباتها و بافت‌های مصنوعی پرداخته می‌شود كه هدف آن بهبود كیفیت زندگی از طریق ایجاد تحولات جدی و عظیم در بخش بهداشت و درمان است.

2- تاریخچه:

تاریخچه مختصر این رشته در دنیا:

بخش اعظم مراكز مهم نانوتكنولوژی در سراسر جهان در چند سال اخیر (از سال 2001) تأسیس شده است. تعدادی از دانشگاههای آمریكا، اروپا، استرالیا و ژاپن با همكاری برخی مراكز تحقیقاتی، دوره‌های تحصیلی نانوتكنولوژی ارائه نموده‌اند. هدف اولیه این مراكز، تحقیق و توسعه در زمینه علوم و فناونری نانو می‌باشد. بعضی از این مراكز تحقیقاتی از برنامه‌های آموزشی دانشگاههای مرتبط با خود حمایت می‌كنند. اسامی دانشگاههایی كه دارای دوره لیسانس و فوق‌لیسانس در زمینه نانوتكنولوژی هستند در جدول زیر آمده است:

ردیف

كشور

دانشگاه

ردیف

كشور

دانشگاه

1

آمریكا

Washington

12

آمریكا

North Carolina

2

آمریكا

Southern California

13

استرالیا

Queensland

3

آمریكا

Rice

14

آمریكا

Caltech

4

آمریكا

Penn state

15

استرالیا

Griffith

5

آمریكا

Notre Dame

16

دانمارك

Copenhagen

6

استرالیا

Newsouth wales

17

آلمان

ULM

7

انگلستان

Newcastle

18

انگلستان

Cranfield

8

آمریكا

MIT

19

انگلستان

Birmingham

9

آمریكا

Harvard

20

آمریكا

Virginia Common Wealth University

10

آمریكا

Clemson

21

آمریكا

Cornell

11

استرالیا

Flinders

 

 

 

 

تاریخچه مختصر این رشته در ایران:

در ایران رشته نانوتكنولوژی پزشكی در هیچ دانشگاهی وجود ندارد.

3- ارزشها و باورها :(Values)

اگر سلامت را بعنوان كالایی استراتژیك و در معنی تخصصی آن در راستای «انسان سالم محور توسعه» مدنظر قرار دهیم، دسترسی به این هدف جز از طریق افزایش كیفیت زندگی و پیدا كردن راه حلهایی برای معضلات حوزه سلامت میسر نیست. نانوتكنولوژی پزشكی توانمندیهایی را برای جامعه بشری به همراه دارد كه با استفاده از ان می‌توان ضمن غلبه بر مشكلاتی نظیر درمان بیماریهای صعب العلاج و یا امكان تشخیص و درمان سریعتر و دقیقتر در برخی موارد با هزینه كمتر، با معرفی سیستم های نوین دارورسانی و نسل جدید داروهای هوشمند، تجهیزات و روشهای جدید و یا جایگزین، كیفیت زندگی انسان را بهبود بخشد. بعلاوه در مقوله دانش و فن آوری، توانمندی هر ملت در زمان كنونی به قدرت آن كشور در دستیابی و توسعه علوم و فنون نوین می‌باشد. با عنایت به موارد فوق فلسفه برنامه این رشته به اهمیت توجه به نیازهای انسانی بطور عام و نیز آشنایی و پیشرفت در حوزه نانوتكنولوژی پزشكی بطور خاص بر می‌گردد. با تكیه بر ارزشهای والای انسانی و اسلامی و امكانات بالقوه و بالفعل موجود، ضرورت برنامه ریزی و حركت برای تربیت توسعه نیروی انسانی متخصص در حوزه نانوتكنولوژی روشن و بدیهی بنظر می‌رسد.

4- رسالت برنامه آموزشی در تربیت نیروی انسانی :(Mission)

رسالت این رشته عبارت است از تربیت دانش آموختگانی است كه بتوانند در ابعاد آموزشی، پژوهشی، خدماتی، مشاوره‌ای و صنعتی، باتوجه به كاربردها و تحولاتی كه نانوتكنولوژی در حوزه علوم پزشكی ایجاد كرده است، انجام وظیفه نمایند. روند سریع و روزافزون توجه به این علم و فن‌آوری كه با شاخص‌هایی نظیر میزان سرمایه گذاری در حوزه آموزش و پژوهش و صنعت خود را نشان می‌دهد، حكایت از برون دادهایی دارد كه كیفیت زندگی انسان را دچار تغییر و تحول جدی خواهد نمود. در این راستا، دانشگاهها و مراكز آموزش بعنوان متولیان تربیت و آموزش نیروی انسانی موردنیاز در حوزه‌های مختلف مدیریتی، اجرایی و خدمات بهداشت و درمان وظیفه دارند كه با راه‌اندازی و توسعه دوره‌های موردنیاز این علم نسبت به تأمین نیروی متخصص اقدام نمایند.

5- چشم انداز رشته :(Vision)

باتوجه به تحولات سریع و شگرفی كه نانوتكنولوژی در حوزه علوم و فنون ایجاد نموده است، در حوزه‌های مختلف آموزش، پژوهش، خدمات، صنعت و تولید نیازمند نیروهای آموزش دیده و متخصص در رده‌های مختلف می‌باشیم. با پیش بینی اینكه بیش از نیمی از داروهای مورد استفاده در دنیا طی ده سال آینده متأثر از نانوتكنولوژی خواهند بود و روشهای جدید، سریع و در عین حال كارآ و از نظر اقتصادی قابل توجیه در تشخیص و درمان بیماری‌ها در حال معرفی شدن می‌باشند، و نیز با عنایت به اینكه انسان «سالم» محور توسعه پایدار می‌باشد، ضرورت آشنایی و استفاده از توانمندی‌های دانش «نانو» اجتناب ناپذیر است. پیش بینی می‌شود كه ما نیازمند متخصصینی هستیم كه در سطوح مختلف حوزه های آموزشی، پژوهشی، تولیدی و خدماتی قادر باشند كه همراه با پیشرفتهای نانوتكنولوژی، ضمن امكان استفاده از این توانمندی‌ها در ارائه خدمات موردنیاز جامعه، فرآیندهای صنعتی و تولیدی محصولات نانوتكنولوژی نظیر تحقیق و توسعه (R & D) و بعنوان مدیران، كارشناسان و مشاوران خطوط تولیدی محصولات مورد استفاده در بخش بهداشت و درمان انجام وظیفه نمایند. در چشم انداز بیست ساله كشور توجه و پرداختن به فن‌آوری‌های برتر از جمله نانوتكنولوژی مورد توجه قرار گرفته است كه در این راستا موضوع در برنامه توسعه پنجم كشور لحاظ شده است.

6- اهداف كلی :(Aims)

هدف كلی از تدوین و اجرای برنامه «نانوتكنولوژی پزشكی» تأمین و تربیت دانش آموختگانی است كه متناسب با مقطع رشته بتوانند در حوزه‌های مختلف تولید و صنعت، پژوهش و توسعه، ارائه خدمات و نیز آموزش و توسعه نیروی انسانی متخصص مرتبط با بهداشت و درمان مفید و مؤثر باشند. این اهداف به ترتیب عبارتند از:

1- تربیت دانش آموختگان جهت تأمین نیروهای لازم جهت آموزش، تحقیق و ارتقاء سطح پژوهش در زمینه نانوتكنولوژی پزشكی در دانشگاهها و مؤسسات تحقیقاتی وابسته.

2- تأمین نیروی متخصص برای كار در كارخانجات و مؤسسات تولیدی جهت تولید فراورده‌های نانو.

3- تربیت نیروی انسانی متخصص جهت ظرفیت سازی برای انتقال دانش فنی نانو پزشكی.

4- تربیت نیروی انسانی متخصص جهت ارتقاء سطح سلامت با بكارگیری فن‌آوری نانو در پزشكی.

7. نقش دانش آموختگان در برنامه آموزشی :(Role definition)

نقش دانش آموختگان این رشته شامل، نقش آموزشی، پژوهشی، خدماتی و مشاوره‌ای و تولیدی می‌باشد.

8. وظایف حرفه‌ای دانش آموختگان :(Task Analysis)

نقش آموزشی:

در فعالیتهای آموزشی كه عمدتاً شامل همكاری در اجرای برنامه های آموزشی خواهد بود، این افراد باتوجه به آموزشهایی كه دیده‌اند قادر خواهند بود تا نیاز آموزشی دانشگاهها و مؤسسات علمی – تحقیقاتی را در زمینه تأمین هیأت علمی لازم در زمینه نانوفناوری تأمین نمایند. همچنین در مواردی نظیر آموزشهای عملی و برگزاری كلاسها و كارگاهها نیز شركت خواهند كرد.

نقش پژوهشی:

در فعالیت‌های پژوهشی كه عمدتاً شامل همكاری و فعالیت دانش آموختگان این رشته در مراكز تحقیقاتی و نیز بخش‌های تحقیق و توسعه مراكز مختلف پژوهشی و تولیدی خواهد بود، از جمله طراحی پروژه‌های تحقیقاتی و فعالیتهای اجرایی در خصوص دستیابی به اهداف پژوهشی در سطح آزمایشگاهی، طراحی روشهای تشخیص بیماری، معرفی محصولات جدید دارویی – بهداشتی با استفاده از فناوری و محصولات نانو در بخش مواد و یا بهبود متدها و محصولات موجود در حوزه سلامت با استفاده از قابلیت‌های فناوری و علوم نانو.

نقش خدماتی:

در حوزه وظیفه دانش آموختگان برای ارائه خدمت نظیر استفاده از امكانات و تجهیزات و محصولات معرفی شده جدید فناوری نانو و یا شركتهای دارویی عملیات اجرایی در خطوط تولیدی محصولات نانو بیشتر دانش آموختگان طوری آموزش خواهد یافت تا از توانایی، توانمندی و ظرفیت كافی در حوزه مهارت آموزی بهره مند شوند.

نقش تولیدی:

بعد از مرحله تحقیق و پژوهش این افراد قادر خواهند بود از طریق ارتباط با صنعت و پشتوانه‌های مالی و امكانات آن به تولید محصولات نانوپزشكی بپردازند.

9- استراتژی‌های كلی برنامه:

آموزش و برنامه ریزی درسی باتوجه به جدید بودن این دانش در دنیا، ضرورت همكاری بین رشته‌ای (Multidiscipliniary) و تعاملات بین‌المللی، با مشاركت فعال دانشجو و استفاده از امكانات نرم‌افزاری و سخت‌افزاری موجود در مراكز مختلف بویژه استفاده فعال از اساتید و مدرسین بصورت حضوری و یا استفاده از سیستم‌هایی نظیر e-learning صورت می‌گیرد. با عنایت به اهمیت نانو تكنولوژی و استراتژیك بودن آن در حوزه بهداشت و درمان، تنظیم و برنامه ریزی آموزش بر مبنای پرداختی واقعی و جامعه نگر و problem oriented صورت خواهد گرفت. ایجاد پیوستگی در برنامه‌های آموزشی، به نحوی كه همكاری‌های بین رشته‌ای طوری ساماندهی شود تا integration مؤثر و مفید با محوریت اهداف تبیین شده كه پرداختن به حوزه سلامت و بهداشت درمان باشد در آن به روشنی وجود داشته باشد.

در این سیستم باتوجه به زمینه‌ها و آمادگی های قبلی، دانشجو ضمن حضور فعال برای استفاده از امكانات موجود نرم افزاری و سخت افزاری، باید بصورت برنامه ریزی شده و با بهره گیری از اساتید و متخصصین داخل و خارج از كشور به سمت اهداف تبیین شده راهنمایی گردد تا خود بتواند نسبت به تعریف صورت مسئله و راه حلهای متصور با بهره گیری از دانش «نانو» اقدام نماید.

10- شرایط و نحوه پذیرش:

دارندگان مدارك كارشناسی در هریك از رشته های زیر:

مهندسی پلیمر، مهندسی شیمی (كلیه گرایشها)، مهندسی مواد (كلیه گرایشها)، مهندسی برق – مهندسی پزشكی – بیوالكتریك، فیزیك (محض و كاربردی)، شیمی (محض و كاربردی)، مهندسی پزشكی، رادیولوژی، اعضای مصنوعی، علوم تغذیه، علوم آزمایشگاهی، زیست شناسی (كلیه گرایشها)، زیست شناسی سلولی و مولكولی، بهداشت محیط، بهداشت حرفه‌ای، تكنولوژی پزشكی هسته‌ای همچنین دارندگان مدارك دكتری حرفه‌ای پزشكی، داروسازی و دندانپزشكی و دكترای پیوسته بیوتكنولوژی نیز می‌توانند در آزمون ورودی این رشته شركت كنند.

 

.

11- رشته های مشابه در داخل كشور:

در مراكز و دانشگاههای زیر رشته نانوتكنولوژی با گرایشهای مختلف ارائه می‌گردد:

- پژوهشكده علوم نانو در پژوهشگاه دانشهای بنیادی (مركز تحقیقات فیزیك نظری و ریاضیات).

- گروه پژوهشی نانو دانشگاه كاشان.

- پژوهشكده نانو مركز تحصیلات تكمیلی زنجان.

- دكترای تخصصی نانوفناوری در گرایشهای نانوالكترونیك، نانوفیزیك، نانو مواد و نانو محاسباتی در دانشگاه صنعتی شریف.

- دكترای تخصصی نانوفناوری در گرایش های مهندسی الكترونیك، مهندسی شیمی، مهندسی مكانیك، مهندسی مواد، فیزیك و شیمی در دانشگاه تهران.

12. سابقه این رشته در خارج كشور:

1) دانشگاه كپنهاگ دانمارك

دانشگاه كپنهاگ دانمارك در سه مقطع تحصیلی لیسانس، فوق لیسانس و دكترا در رشته نانو علوم و نانو تكنولوژی دانشجو می‌پذیرد. اولین دانشجویان این رشته در مقطع لیسانس و فوق لیسانس از سپتامبر سال 2002 به تحصیل مشغول شده‌اند.

از آنجائیكه نانولوژی یك علم چند رشته‌ای است، دانشجویان در سال اول دوره لیسانس با مفاهیم و اصول اولیه علوم شیمی، فیزیك و زیست شناسی آشنا می‌گردند. با اخذ مدرك لیسانس، دانشجو قادر است یا به تحصیل در مقطع بالاتر بپردازد و یا بعنوان یك محقق به مطالعه و تحقیق در زمینه‌های مختلف علم نانوتكنولوژی در مراكز تحقیقاتی صنعتی و یا دانشگاهی بپردازد. علاوه بر این بعلت ماهیت چند رشته‌ای نانوتكنولوژی، فارغ‌التحصیلان مقطع لیسانس می‌توانند به ادامه تحصیل در مقطع فوق لیسانس در سایر رشته‌ها از جمله بیوشیمی، بیولوژی انسانی، شیمی، بیوانفورماتیك و فیزیك نیز اقدام كنند.

2) دانشگاه تكنولوژی سیدنی استرالیا

دانشگاه تكنولوژی سیدنی استرالیا در مقطع لیسانس نانوتكنولوژی دانشجو می‌پذیرد. پذیرش دانشجو بصورت تمام وقت و پاره وقت می‌باشد. هدف از راه اندازی این رشته، پرورش محققین حرفه‌ای با مهارت علمی و عملی بالا برای كار در مراكز تحقیقاتی می‌باشد. همچنین فارغ التحصیلان این رشته می‌توانند در مشاغل تحقیقاتی بسیاری كه در زمینه‌های مختلف نانوتكنولوژی فعال هستند مشغول بكار شوند از جمله ساخت و توسعه سنسورهای شیمیایی و بیولوژیك، ساخت داروهای جدید، ساخت وسایل پزشكی جدید و غیره.

3) دانشكده INANO در دانشكده آرهاس دانمارك

دانشكده INANO ارائه دهنده دوره‌های كارشناسی ارشد و دكترا در علم نانو و نانوتكنولوژی در دانشگاه آرهاس دانمارك می‌باشد. این دانشكده وابسته به مركز چند رشته‌ای علم نانو (INANO) می‌باشد. در حال حاضر این دانشكده 50 دانشجوی دكترا دارد. این دانشكده با دانشكده های علوم (گروه فیزیك و ستاره شناسی، گروه شیمی، گروه زیست شناسی مولكولی و انستیتو علوم زیستی) و دانشكده بهداشت (گروه آناتومی، گروه بیوفیزیك و مؤسسه مطالعات آزمایشات بالینی) همكاری نزدیك دارد.

هدف از تأسیس این دانشكده، تربیت محققین در علم نانو و نانوتكنولوژی برای انجام مطالعات تحقیقاتی در آزمایشگاه‌های تحقیقاتی صنعتی و دولتی بوده است. هر دانشجوی دكترای این دانشكده برحسب نوع كار تحقیقاتی خود، 2 تا 3 مشاور از دانشكده‌های مختلف و یك شریك صنعتی مرتبط برای تأمین مالی پروژه خود خواهد داشت.

نظر به ماهیت چند رشته‌ای نانوتكنولوژی، دروس ارائه شده این دانشكده در زمینه‌های مختلف فیزیك، شیمی، زیست شناسی، زیست شناسی مولكولی، ریاضی و علوم كامپیوتر می‌باشد. این دانشكده از سپتامبر 2002 اقدام به پذیرش دانشجو نموده است.

13. شرایط موردنیاز برای راه اندازی رشته:

- آزمایشگاه

- لوازم آزمایشگاهی

- بخش های بالینی

- عرصه آموزش عملی

- فضاهای خاص آموزشی

- تجهیزات فنی و رایانه ای

- اساتید موردنیاز و درجه علمی آنها

بطور كلی امكانات و تجهیزات طبق ضوابط شورای گسترش و ارزیابی دانشگاههای علوم پزشكی كشور می‌باشد.

14- موارد دیگر (مانند بورسیه):

باتوجه به ماهیت این رشته در دنیا و نگاه ویژه‌ای كه در كشور همانند بسیاری از كشورهای دنیا به مقوله فن‌آوری نانوتكنولوژی شده است، پیش بینی می‌گردد كه ذینفع‌های (Stakeholder) مختلفی كه كاربرد تخصصی این فناوری را مدنظر خود قرار می‌دهند، امكان بورسیه تعدادی از دانشجویان را مدنظر قرار دهند. در این رابطه طبق سیاست‌هایی كه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی در خصوص رشته‌های مشابه عمل می‌نماید، عمل خواهد شد. تفاوت عمده در این خصوص نیاز و علاقه بیشتر به استفاده از فارغ‌التحصیلان این رشته خواهد بود.


 

 

فصل دوم

مشخصات دوره كارشناسی ارشد ناپیوسته رشته

نانوتكنولوژی پزشكی
مشخصات دوره

 

1- طول دوره و شكل نظام:

طول دوره و شكل نظام آموزشی مطابق آیین نامه آموزشی مقطع كارشناسی ارشد ناپیوسته، مصوب شورای عالی برنامه ریزی می‌باشد.

2- واحدهای درسی:

تعداد كل واحدهای این دوره 32 واحد دروس اختصاصی اجباری (core)

4 واحد دروس اختصاصی اختیاری (noncore) و 6 واحد پایان نامه می‌باشد. دانشجو می‌تواند دروس noncore را انتخاب نماید و یا به جای آنها از جدول دروس اختیاری معادل واحدی آنها درسهای دیگری را انتخاب كند. دانشجو موظف است علاوه بر گذراندن واحدهای دوره با تشخیص گروه آموزشی و تائید شورای تحصیلات تكمیلی دانشگاه تعدادی از دروس كمبود یا جبرانی (جدول الف) را حداكثر تا سقف 24 واحد بگذراند.

الف – دروس اختصاصی اجباری (core) 22 واحد

ب – دروس اختصاصی اختیاری (noncore) 4 واحد

ج – پایان نامه: 6 واحد

د – دروس كمبود و جبرانی: 25 واحد

دانشجو موظف است با تشخیص گروه آموزشی و تأیید شورای تحصیلات تكمیلی دانشگاه، تمامی یا تعدادی از دروس كمبود یا جبرانی (جدول الف) را حداكثر تا سقف 24 واحد بگذارند.

·   


آیین‌نامه‌های آموزشی
ساختار سازمانی معاونت
مركز مطالعات و توسعه آموزش
آموزش از راه دور (جدید)
آموزش مداوم اینترنتی (جدید)
سیستم شعاع (جدید)
برنامه های درسی (جدید)
سیستم الكترونیكی اداره آموزش
راهنمای سیستم انتخاب واحد
شعبه بین الملل كیش
دانشكده‌ها‌ی تحت پوشش
تقویم آموزشی (جدید)
هیات ممیزه دانشگاه
جشنواره آموزشی دانشگاه
جوایز آموزشی
آیین نامه نظام جامع جوایز آموزشی
جایزه كشوری ابن سینا
جایزه آموزش پزشكی
جایزه حكیم جرجانی
جایزه اخلاق پزشكی
جایزه پیشكسوتان دانشگاه
جایزه دستیار برتر در آموزش
اسامی برندگان سال 85
نوع جوایز در سال 85
نوع جوایز در سال 86
اسامی برندگان سال 86
اسامی برندگان سال 87
نوع جوایز در سال 88
مركز امور دانشجویان غیر ایرانی
همایش كاربرد elearning در پزشكی
دومین همایش یادگیری الكترونیكی
مركز آموزش جراحی لاپاروسكپی
تماس با معاونت
   

معاونت آموزشی
دانشگاه علوم پزشكی و خدمات بهداشتی درمانی تهران


Why do they call it the Achilles heel?
دوشنبه 16 مرداد 1396 06:36 ق.ظ
It's awesome to go to see this site and reading the views of all friends on the topic of this post,
while I am also zealous of getting familiarity.
What causes burning pain in Achilles tendon?
یکشنبه 15 مرداد 1396 01:50 ب.ظ
Hey there! I'm at work browsing your blog from my new iphone 3gs!
Just wanted to say I love reading through your blog and look forward to all your posts!
Keep up the fantastic work!
willenegrabner.hatenablog.com
دوشنبه 9 مرداد 1396 08:05 ب.ظ
Hi there friends, its wonderful piece of writing regarding teachingand entirely defined, keep it
up all the time.
amir
چهارشنبه 19 مرداد 1390 01:23 ق.ظ
tnx
پنجشنبه 31 تیر 1389 03:56 ب.ظ
سلام،قابل ذکر است که ایران از سال 85 در رشته نانوتکنولوژی پزشکی دانشجو می پذیرد.
مهیار
شنبه 8 خرداد 1389 12:02 ب.ظ
سلام
یه سوال؟
فقط این رشته های کارشناسی ک گفتیدمی تونن این رشته رو بخو نن.؟
من مهندسی صنایع خوندم به نظرت برا ارشد میزارن بخونم؟ ممنون
بی نام
چهارشنبه 19 اسفند 1388 03:49 ب.ظ
متن خوبی بود
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر